Gazi Mustafa Kemal Atatürk’ün ölümünün 70. yıldönümü için hazırlanan ‘Mustafa’, izleyicisiyle buluştu. Film 193 kopya ile tüm Türkiye’de vizyona girdi.
İSTANBUL - 70. ölüm yıldönümünde Atatürk’ü seyirciye yeniden tanıştıracak “Mustafa”yı gazeteci-yazar Can Dündar yazıp yönetti ve müziklerini Goran Bregovic besteledi. Ulu Önder Mustafa Kemal Atatürk’ün hayatının sinema diliyle anlattıldığı bu özel film, Sabancı’nın katkıları ve NTV-KO’MEDYA ortaklığıyla hazırlandı.
10 Kasım 2008, Atatürk’ün ölümünün 70. yıldönümü. Türkiye 70 yılda Ata’sı için dört başı mamur bir film yapamadı. Yapılan belgeseller, resmi bir dilde tutsak kaldı. Selânik’ten Dolmabahçe’ye kadar hayatını başından sonuna mercek altına alan, onu şablonlardan uzak olarak askeri, siyasi, insani boyutlarıyla anlatan bir filmin eksikliği hep hissedildi. Mustafa, işte bu ihtiyaca cevaben hazırlandı.
15 yıldır Atatürk belgeselleri yapan, “Sarı Zeybek”le seyirciyi Ata’nın insani yüzüyle tanıştıran Can Dündar ve ekibi, şimdi onun bütün hayatını sinema diliyle anlatıyor. “Mustafa”, seyirciyi, özellikle de yeni nesli Atatürk’ü yeniden keşfe davet ediyor.
Film için özel izinle açılan Cumhurbaşkanlığı ve Genelkurmay Başkanlığı arşivleri başta olmak üzere, yerli ve yabancı bir çok arşivden derlenen Atatürk’ün daha önce görülmemiş fotoğrafları, hatıralarını yazdığı not defterleri, yakınlarına yolladığı çok özel mektuplarından, günlüğüne, elyazmalarına kadar pek çok belge filmde yer alıyor. Bütün bu belgelerle Atatürk’ün kendisini anlattığı bir filme ulaşılıyor.
Çekim ekibi, ciddi bir hazırlık aşamasından sonra Atatürk’ün ayak bastığı Selanik’ten Manastır’a, Şam’dan Berlin’e, Sofya’dan Karlsbad’a kadar her coğrafyaya giderek, doğduğu odadan, öldüğü odaya dek her mekana girerek onun hayatını yerinde görüntüledi.
Geniş ve deneyimli bir kadro, Atatürk’e dair yazılmış kitapları, yerli yabancı basını, diplomatik yazışmaları tarayıp onlardan sahici, objektif, sıcak bir hayat hikayesi anlatmaya çalışıyor. Ondan kalan eşyalar, onu anlatan anılar, çalıştığı karargahlar, yaşadığı evler, geride bıraktığı belgeler, sevdiği müzikler, söylediği sözler titizlikle derlenip filmde ustaca kurgulanıyor.
Atatürk’ün kendi sesinden çok önemli konuşmalarının yer aldığı “Mustafa”da, kişilik özelliklerini çok net ortaya koyan özel mektuplar oldukça dikkat çekiyor. Mustafa Kemal’in okullarda okutulsun diye yazdığı bir takım eserler de gün ışığına çıkarılıyor. Çok özel fotograflar ve filmler de belgeselde yer alıyor. Atatürk’ün kendi fotoğrafçılarının arşivlerinden derlenen çok özel fotoğraflar “Mustafa” ile seyirciye ulaşacak. Atatürk’ün şu ana kadar bilinen en eski fotoğrafını seyirci ilk defa filmde görecek.
Yeni kuşağın okulda öğrendiği klasik bilgilerden ve eski, siyah beyaz görüntülerden sıkılmış olacakları varsayımıyla filmde samimi bir dil ve modern animasyon teknikleri kullanılıyor.
SABANCI’nın katkıları ve NTV - KO’MEDYA ortaklığıyla hazırlanan “Mustafa” filmi, 70. ölüm yıldönümünde Atatürk’ü seyirciye yeniden tanıştırmayı amaçlıyor. Filmin dağıtımını ise Warner Bros üstleniyor.
Atatürk’le yeniden tanışmaya hazırlanın Kargaları kovalama sahnesi nasıl çekildi
NEDEN MUSTAFA? “Filmin ismi neden ‘Atatürk’ değil de ‘Mustafa’” sorusuna filmin yönetmeni Can Dündar şu yanıtı veriyor: “Bu isimle, Atatürk’ün hiçbir takı almamış, en yalın haline ulaşmaya çalıştık. Ona sadece annesinin hitap ettiği isimle hitap ettik. İzleyiciyle filmin kahramanı arasında dostane bir samimiyet kurmak istedik. Onu; espri yapan, içkisini içen, zeybek oynayan, zaman zaman hüzünlenen, zaman zaman öfkelenen, herkes gibi bir insan olarak sergilerken, sıradanlığı aşan liderlik özellikleriyle farkını da ortaya koymaya çalıştık.”
“HERKESİN BİR ATATÜRK’Ü VAR. BU DA BENİM ATATÜRK’ÜM” “Kışlalarda, okullarda anlatılan Atatürk, zamanla devrimci bir lideri, şablonlara hapsetti, katılaştırdı. Heykeller, büstler, rozetlerle insancıl özelliklerinden uzaklaştırılmış bir şef yaratıldı. Ben kendi Atatürk’ümü anlatmak istedim. Onu, yıllardır içinde tutulduğu gardıroptan çıkarmak, bildik şablonlardan bir nebze kurtarmak istedim. Her resmi bayramda okulda dinletilen nutuklardan, televizyonda izletilen filmlerden sıkılmış yeni kuşağın, çağdaş bir anlatım dili ve sıcak bir yaklaşımla onu yeniden keşfetmesi için, bu film ileri bir adım olur umudundayım.”
“Büyük bir hazine var ama biz iki avuç hazine gösterebildik” Antalya Altın Portakal Film Festivali’ndeki ilk gösteriminde yoğun ilgi gören filmine dair soruları yanıtlayan Can Dündar şöyle dedi: “Denizin altında Atatürk’e dair büyük bir hazine var. Biz 2 saatlik belgeselde o hazineden sadece 2 avuç çıkarıp gösterebildik. Filmde, evini, ailesini, toprağını kaybetmiş, bunun derin acısını yaşayan ve kendisine yeni bir yurt kurmaya çalışan bir çocuğun bunu başarma öyküsünü işledik. Atatürk’ün bazı zaaflarını da ele aldık. Celallendiği, çocuksulaştığı, duygusallaştığı, yalnızlaştığı anları da anlattık.”
BREGOVİC: BÖYLE ÖNEMLİ BİR PROJEDE YER ALMAK İSTEDİM Filmin müzikleri, Atatürk gibi Balkanlardan yetişmiş uluslararası bir müzisyen olan Goran Bregovic imzasını taşıyor. Daha filmin fragmanına yaptığı müzikle izleyenleri derinden etkileyen Goran Bregoviç “Böyle önemli bir proje içerisinde yer alıyor olmak benim için çok önemli. Besteci olarak her zaman film müziği yapabilirsiniz ama böyle büyük projelerde sık sık yer alamazsınız. Bu projenin Türkiye sınırları dışında da ses getireceğine inanıyorum” diyerek “Mustafa” projesinin içinde yer almaktan duyduğu heyecanı dile getiriyor.
ATATÜRK’Ü 6 FARKLI OYUNCU CANLANDIRIYOR “Mustafa” filminde Atatürk’ü 6 farklı oyuncu canlandırıyor. Selanik ve Manastır’daki çocukluk günleri, İstanbul’daki gençlik dönemi, Savaş dönemi ve son dönemini filmde 6 ayrı kişi yansıtıyor. Ayrıntılı yüz çekimlerine ve diyaloglara yer verilmeyen filmde oyuncuları Atatürk’e benzetme kaygısı güdülmüyor. Kısa Notlar: “Mustafa”nın Selanik günlerini Georgios Chondrogiannis, Manastır çocukluk günlerini Aleksandar Korlevski, Manastır gençlik dönemini Ediz Mehmedali , İstanbul gençlik dönemini Burak Onaran, orta yaşlarını Bahadır Yazıcı ve son dönemini Gökhan Akyüz canlandırıyor. Filmin anlatıcısı Can Dündar. Atatürk’ü Yetkin Dikinciler, Zübeyde Hanım’ı Beyhan Saran ve belgeleri Arif Soysalan seslendiriyor. Ünlü karga kovalama sahnesi Mustafa Kemal’in gerçekte karga kovaladığı Langaza’da çekildi. Kargalar ise animasyon. Kostüm ve aksesuarlar büyük oranda TRT’den kiralandı. Bulunamayanlar ise özel olarak üretildi. Filmin özgün müziği Goran Bregovic tarafından bestelendi. Filmin çekimlerine Nisan 2008’de başlandı ve Eylül başında tamamlandı. “Mustafa” 193 kopya ile tüm Türkiye’de bugün vizyona giriyor. Film kopya sayısıyla türünde bir ilk özelliği de taşıyor. Filmin dünya premieri Antalya Altın Portakal Film Festivali’nde yapıldı. Yurt dışında bir çok tanınmış film festivallerinden davet alan belgeselin İngilizce ve Almanca çevirileri hazırlandı. Film Almanya başta olmak üzere yurt dışında da gösterilecek. Filmin kitabı Kasım başında okurlarla buluşacak. Goran Bregoviç’in bestelerinden ve filmde kullanılan orijinal müziklerden oluşan soundtrack albümü de yakında piyasaya çıkacak. NTV’nin beyazperdedeki ilk adımı sayılan “Mustafa”nın sponsoru “Sabancı”. Filmle ilgili olarak daha ayrıntılı bilgiye “mustafa.com.tr” adresinden ulaşılabilir.
FİLMİN KÜNYESİ Yazan ve Yöneten : CAN DÜNDAR Özgün Müzik : GORAN BREGOVIC Türü : BELGESEL Yapım : 2008, NTV VE KO’MEDYA ORTAK YAPIMI Yönetmen Yardımcısı : HACI MEHMET DURANOĞLU Görüntü Yönetmeni : CANDAN MURAT ÖZCAN Kurgu : ANDREAS TRESKE Görsel Efekt-Animasyon : UĞUR ERBAŞ Yapımcı : DİLEK DÜNDAR Proje Koordinatörü: KEMAL CAN Genel Koordinatör : NAZAN GEZER Danışman : FARUK ALPKAYA Araştırma : CEMALETTİN CANLI Sanat Yönetmeni : YUSUF AKÇURA Kurgu Asistanı : AYHAN DEMİR Set Sorumlusu : MUSTAFA SÜTÇÜ Arşiv Tarama : SAADET ÖZEN ve SAADET TÜRKER
GÖRSEL EFEKT VE ANİMASYON EKİBİ NEJAT SEMERCİ( Mimari Modelleme) BAHADIR YAZICI (Storyboard-Organik Modelleme) SERİN İNAN (İki Boyutlu Animasyon / Grafik) MELİH TÜRER (Harita Tasarım)
NE DEDİLER? Atatürk’ün en yalın hali... Güneri Civaoğlu, Milliyet Gazetesi 19 Ekim 2008
“Mustafa”, 29 Ekim’de gösterime girecek bir Can Dündar belgeseli. Aslında uzun metrajlı film de diyebiliriz. Konuşulacak ilkleri içinde barındırması anlamında da mühim bir çalışma... Ama şu bir gerçek ki içi boşalan sinema perdesi farklı bir ışıkla aydınlanıp kendini yeniden konuşturacak; izleyeceğiz! Mesut Yar, Posta Gazetesi 17 Ekim 2008
İzleyici olarak yurt sever olarak çok etkilendim. Yapımcı olarak muhteşem bir proje olarak görüyorum. Mustafa Kemal Atatürk hiç bilmediğimiz çok özel belgelerle karşımızda olması... Çok özel bir proje kutluyorum. Zeynep Özbatur, Yapımcı
Bir çılgın Türk gördüm karşımda... Benim için bu filmin vizyonu girmesi gönülden istediğim bir olay. Kendisini (Can Dündar) tekrar tekrar tebrik ediyorum. Atatürk’ün ne kadar yalnız tek başına bunları nasıl yaptığını göstermek çok önemli. Yılmaz Atadeniz, Yönetmen
Mustafa filmi benim için çok önemli bir film... Can’ın en büyük başarısı Atatürk’ü bir vatandaş olarak, bir insan olarak ele alması... Burada farklı bir Atatürk var... Ben bu yaşıma geldim Atatürk’ü anlamadığımı hissettim. Semir Aslanyürek, Yönetmen
Can, daha az bildiğimiz Mustafa Kemal’i anlatmaya başladı ve onun anahtarını veriyor. Sanatla, kültürle, çevreyle, tarihle ilgilenen bir Mustafa Kemal, yazarlık yapmış bir Mustafa Kemal var. Çok önemli bir siyasetçi var. İnsan Mustafa Kemal’i gerçekten Cumhuriyet’in kurucusu Mustafa Kemal’i tanıma evresindeyiz. Bu filmin gerçekten bir klavuz olduğunu düşünüyorum. Oğuz Makal, Yazar, Karikatürcü, Yönetmen
Filmi bütün seyircinin vizyona girdiği zaman seyretmesi lazım. Mustafa’da evrensel bir karakter ortaya çıkmış... Dündar beyin analatımını Goran öyle bir tamamlamışki. Çok araştırma yapılmışki Fransız gazetelerine kadar bulunmuş. Temennim bütün herkesin filmi izlemesi... Agah Özgüç, Sinema Yazarı
70’inci yılda çok farklı bir Atatürk Akşam Gazetesi 15 Ekim 2008
Atatürk’ün törpülenen, hasıraltı edilen özelliklerini havalandırma arzusuyla yola çıkan Can Dündar, 15 yıllık hummalı bir çalışma sonucunda, 29 Ekim’de vizyona girecek “Mustafa” ile bizleri selamlıyor. Putlaştırıcı bir yaklaşımdan uzak, yıllar yılı şablon haline gelmiş beylik laflardan yoksun bir Atatürk hikayesi var karşımızda. Tempo Dergisi 16 Ekim 2008
Sevgili Can Dündar dostumuz yine güzel bir iş kotardı... Mustafa Kemal Atatürk’ün anlatıldığı “Mustafa” isimli belgesel filmi çekti. Önceki gün ilk kez Antalya’da gösterilip çok da beğenildi “Mustafa”... Savaş Ay, Takvim Gazetesi 20 Ekim 2008
... Mustafa filmi ile Can Dündar’ın müthiş patlamasına tanık olduk Antalya’da. Dündar artık sinemayı ön plana almak zorunda. Kader ağlarını ördü, büyük bir yönetmen geliyor... Aykut Işıklar, Bugün Gazetesi 22 Ekim 2008
Egeli, “Mustafa’yı bekliyor”. Filmin biletleri İzmir, Manisa ve Aydın’daki sinemalarda yok satıyor, diğer iller sırada. Yeni Asır Gazetesi 22 Ekim 2008
Zübeyde Hanım’ın seslendiği gibi “Mustafa” filmini birçok kişi gibi ben de merakla bekliyorum... Güneş Gazetesi, Vehbi Dinçcan
“Mustafa” isimli belgesel filmiyle Can Dündar yeni nesli Atatürk’ü yeniden keşfe davet ediyor. Vatan Gazetesi
O zaten bizdendi Mustafa’dan sonra iyice içimize işleyecek... Hürriyet Ege, Ayçe Dikmen
Mustafa "Mustafa" dışında herşey olmuş
bi adamın hikayesi. Belgesel iyiydi ve
tabi daha iyi olabilirdi belki ama bu
şartlar altında bu kadarı da takdire
değer. 1920"de meclis açmak için din
ve hilafeti kurtarmaya Anadolu"ya
geldiğini söylemek zorunda kalmış bir
siyasetçiden savaşa silah bulabilmek
için kominist Sovyetlerden yardım
isteyen bir askere kadar Atatürk"ün
bir sürü yüzünü gördüm. Yanlız ve
anlaşılmamış bir adam gördüm.Davasına
başladığında hiç bir yerde hoşgeldinle
karşılanmamış, hayatı hep zorla geçmiş
bir adam. İran"dan ya da İsveç"den
nerden bakarsam bakayım saygıya değer
bir adam
tülay telli - Giresun
02 Kasım 2008, Pazar 19:50
Film;heyecan verici,etkileyici ve
espriliydi.Büyük bir gururla ve
gözlerim dolarak izlediğim filmi
tanıdığım tanımadığım herkese tavsiye
ediyorum.Can Beyi ayrıca tebrik ediyor
ve kolay gelsin diyorum.
Emre ÖZEN - İzmir
30 Ekim 2008, Perşembe 17:14
Bu filmi izlemeden önce aklımda bir
çok seneryo vardı..! Her insan bu
filmi izlemeden önce az çok kafasında
senaryolar fakat öyle bi seneryo öyle
bir gerçeklik vardı ki filimde insan
tahmin bile demez... Her ne kadar
hakkında ne kadar çok yazılı, çizili,
ve görsel bilgilerini alsakta bu film
belki de biz Türk toplumuna Can
DÜNDAR"ın en büyük armağınırdır.
Teşekkürler Can DÜNDAR...!!!
Vizyondaki filmlerin gösterim yerleri ve zamanları... 
